Przewodnik kulturowo biznesowy

Miło Panią/Pana poznać

Wprowadzenie

Powszechnie uważa się, że pozytywne pierwsze wrażenie odgrywa kluczową rolę w budowaniu relacji biznesowych w networkingu biznesowym. Robienie dobrego pierwszego wrażenia w Chinach wymaga postępowania według pewnych chińskich zasad.

Zdrowy rozsądek podpowiada by zachować ostrożność aby nie zmarnować szansy jaką daje pierwsze spotkanie, zarówno kontakt telefoniczny, jak i twarzą w twarz. Biznes wymaga pozostawienia na swych Chińskich współpracownikach pozytywnego wrażenia, szczególnie podczas pierwszego kontaktu.

Etykieta dotycząca stroju w Chinach

"Ubierz się by zrobić wrażenie", to ponadczasowe stare powiedzenie, znajduje także zastosowanie w dzisiejszym środowisku biznesowym, gdyż nie utraciło nic na swym znaczeniu. Na spotkanie biznesowe w Chinach należy się odpowiednio ubrać. Zasadniczo, strój winien być zawsze schludny i dopasowany, gdyż gdy wygląda się niechlujnie, nawet zanim powie się cokolwiek Państwa chińscy partnerzy ocenią, że Państwa biznes jest równie niechlujny jak strój.

Jednakowoż, w sektorach nowych technologii, noszenie garnituru i krawatu staje się obecnie mniej obowiązkowe, gdyż są to "najmłodsze" środowiska biznesowe i zasady dotyczące stroju są w nich postrzegane bardziej swobodnie. Z drugiej strony, gdy prowadzi się negocjacje z bankierami, przedstawicielami rządu czy menedżerami wyższego szczebla, łatwo zauważyć, że zasady etykiety dotyczącej stroju są tak formalne jak zakładają to zachodnie nomy.

Zwróćcie Państwo szczególną uwagę na symbolikę kolorów. W Chniach kolor żołty jest kojarzony z dobrobytem, złoty ze szczęściem, a czerwień jest wykorzystywana podczas uroczystości. Proszę pamiętać by nigdy nie używać czerwonego atramentu do pisania kartek czy listów, gdyż symbolizuje to koniec relacji.

Właściwy kontakt fizyczny

Podczas, gdy w większości kultur europejskich ich przedstawiciele są przyzwyczajeni do kontaktu fizycznego, większość mieszkańców Chin nie lubi go, szczególnie podczas prowadzenia transakcji biznesowych.

W trakcie spotkania biznesowego język ciała i ruchy zawsze winny być spokojne (opanowane i kontrolowane), gdyż w Chinach opanowana osoba cieszy się szacunkiem innych w związku z jej formalną oraz dbałą postawą ciała. Stąd sztywność czy nieznaczny zakres języka ciała może rodzić pytania ze strony Państwa chińskich partnerów. Może to budzić podejrzenia, że próbujecie Państwo oszukać ich lub ukryć coś przed nimi.

Zazwyczaj, spotkanie rozpoczyna się i kończy uściskami dłoni. Jak wyjaśnialiśmy w trakcie poprzednich lekcji, wizytówki wymieniane są na początku spotkania.

Zwyczajowo Państwa najwyższy rangą chiński partner jest oficjalnie przedstawiany przez inną osobę (np. tłumacza) i powinno się go przywitać i pożegnać w szczególny sposób (Witam oraz Do widzenia).

Uścisk dłoni winien być krótki i dosć mocny. Często towarzyszy mu nieznaczny ukłon (po prostu, skinienie głowy lub ukłon głową, lecz nie ukłon do pasa w japońskim stylu). Wizytówki podaje się i przyjmuje obiema rękami zwracając przy tym uwagę na nie tworzenie barier takich jak zgięcie ramion, gdyż sprawiają one, że wygląda się na osobę zbyt zamkniętą i powściągliwą. Tak więc, podczas rozmowy należy używać miłych otwartych gestów. Nigdy nie należy obejmować czy klepać po plecach swego chińskiego współpracownika biznesowego chyba, że zna się go bardzo dobrze.

Więcej na temat rozmów wstępnych

Typowy brak mimiki twarzy u Chińczyków podczas pierwszych kontaktów nie stanowi wyrazu braku przyjaznego nastawienia czy braku zadowolenia, lecz jest czystym odbiciem zakorzenionej w Chińczykach wiary, iż skrywanie emocji jest cnotą.

Gdy otrzymuje się wizytówkę od biznesmena rodem z Chin, należy chwycić ją obiema rękami i skomplementować. Przez całe spotkanie należy trzymać ją na stole przed sobą.

Utrzymywanie kontaktu wzrokowego w Chinach rządzi się zupełnie odmiennymi zasadami niż w Europie. W Chinach spoglądanie interlokutorowi prosto w oczy w trakcie rozmowy nie jest poczytywane jako wyraz utrzymywania uwagi, lecz jako agresywność oraz brak grzeczności tak więc w trakcie prowadzenia rozmów Chińczycy zazwyczaj unikają utrzymywania kontaktu wzrokowego, a na znak szacunku czasem opuszczają delikatnie powieki, gdy mówią do innych, szczególnie do osoby, którą właśnie poznali.

Gdy spotyka się kogoś po raz pierwszy podczas spotkania biznesowego, powinno się być przygotowanym do prowadzenia konwersacji na tematy ogólne, przed przystąpieniem do tematów biznesowych.

Tematy konwersacji prowadzonych w biurze, podczas targów czy w restauracji mogą być bardzo lub mniej formalne, a zwyczajowe tematy rozmów odbiegają od tych poruszanych w świecie Zachodu.

W Chinach, nie jest uznawane za niegrzeczne zachowanie zadanie pytania dotyczącego pracy, rocznego dochodu, stanu cywilnego czy wieku. Pamiętajcie Państwo, iż Chińczycy nie oczekują szczegółowych odpowiedzi podczas rozmów na te zwyczajowe tematy, gdyż dla nich szczegóły wypowiedzi nie są aż tak ważne jak chęć udzielenia odpowiedzi. Z drugiej strony, wprowadzanie do dyskusji tematów mających wywołać rozluźnienie atmosfery w zachodnim stylu, takich jak relacje chińsko-japońskie czy zamieszki wśród mniejszości chińskich często wywołują ekstremalne poczucie dyskomfortu u chińskich partnerów.

Ostatnia, lecz nie mniej ważna kwestia to fakt, iż wiele powszechnych na Zachodzie gestów, takich jak pstrykanie palcami czy gwizdanie by przyciagnać uwagę, czy też pokazywanie podeszw butów, a także, nawet delikatne, wydmuchiwanie nosa jest uważane w Chinach za niegrzeczne. Powstrzymujcie się więc Państwo przed wykonywaniem gestów tego rodzaju podczas spotkań biznesowych.

Wniosek:

Podczas pierwszego spotkania może się zdarzyć, że Państwa partner biznesowy prowadzi już trwające negocjacje z Państwa konkurencją lub, że chiński partner biznesowy postanowił zbadać możliwość relacji z Państwem i nie wydaje się głęboko zainteresowany współpracą z Państwem, lecz to jedynie część jego strategii biznesowej.

Zaprezentowanie siebie i swej organizacji z jak najatrakcyjniejszej strony oraz zrobienie bardzo dobrego pierwszego wrażenia na stronie chińskiej stanowi kluczowy aspekt dla przekształcenia zwykłego spotkania biznesowego w przynoszące zyski, trwałe i owocne relacje biznesowe.

Uwaga: Reguły rządzące zrobieniem dobrego pierwszego wrażenia w Chinach znacznie różnią się od tych europejskich stąd warto nauczyć się i poćwiczyć właściwe, opisane powyżej, zasady etykiety by wesprzeć tym samym rozkręcenie biznesu w Chinach.

Bibliografia

Rane, Jordan (October, 2012). “How to make a good first impression in Asia”.

Źródła: travel.cnn.com/good-first-impression-asia-131896

Mu Qian, Meng FanMao (July, 2014). “A comparative study of body language between China and the West”

Źródła: http://www.davidpublishing.com/show.html?16983

Linki zewnętrzne

Project 2014-1-PL01-KA200-003591